Vrijdag 28 maart: lezing over Artificiële Intelligentie in de sterrenkunde

Op vrijdag 28 maart wordt er een lezing gegeven over Artificiële Intelligentie in de sterrenkunde door C. Dijkstra. Artificiële Intelligentie (AI), ofwel Kunstmatige Intelligentie, is een wetenschap waarbij geprobeerd wordt om taken die door mensen uit worden gevoerd, uit te laten voeren door machines, software en apparaten. Als mens kunnen wij veel verschillende taken uitvoeren, zoals lopen, horen, zien, ruiken, voelen en denken. Machine Learning (ML) is dat onderdeel van AI waarbij getracht wordt om computers te laten denken zoals mensen.

Een van de toepassingen voor ML is het automatisch analyseren van grote hoeveelheden, uiteenlopende soorten, data. ML kan helpen met het vinden van structuren in deze data die door mensen vaak niet gevonden kunnen worden. Verder kan ML helpen met het doen van voorspellingen o.b.v. de data, iets waar wij als mensen vervolgens actie op kunnen ondernemen. Ook in het sterrenkundig onderzoek is de hoeveelheid verzamelde data in de loop der jaren explosief gegroeid en wordt ML steeds vaker ingezet door astronomen om deze data te analyseren en daarmee de raadselen van het universum te doorgronden. In deze lezing ga ik in detail in op wat ML is, hoe het gebruikt wordt in het huidige sterrenkundige onderzoek, en welke mogelijkheden ML in de toekomst verder kan bieden aan astronomen.

Toegang voor niet-leden: 3,-

Zaal open: 19:30

Begin: 20:00

49e Landelijke sterrenkijkdagen 2025

Bezoek het langstlopende sterrenkundige publieksevenement van ons land waarbij alles draait het om het ontdekken en beleven van de sterrenhemel boven Nederland. Ook dit jaar kun je weer bij vereniging Christiaan Huygens in Papendrecht terecht. Belangstellenden zijn van harte welkom op zaterdag 8 maart vanaf 19:00 tot 22:00 uur. Bij gunstig weer kan er met onze eigen 11 inch telescoop gekeken worden naar de kraters op de maan en vele planeten (o.a. mars, venus en Jupiter met zijn maantjes).

Toegang is gratis.

Vrijdag 21 februari lezing: Vallende sterren, vuurbollen en donderstenen – boodschappers uit het heelal

Op vrijdag 21 februari houdt Paul Bakker een lezing bij ons getiteld: ‘Vallende sterren, vuurbollen en donderstenen – boodschappers uit het heelal’. De speurtocht naar wat vallende sterren eigenlijk zijn, verliep bepaald niet op rolletjes. We lopen door de interessante historie van hypotheses en discussies hierover, en eindigen met recent onderzoek naar ruimtepuin en de informatie die het ons brengt.

Begin; 20:00
Zaal open: 19:30
Toegang niet-leden: 3,-

Vrijdag 13 december lezing ‘De vele gezichten van onze zon’

Op vrijdag 13 december houdt Edwin Mathlener bij onze vereniging een lezing getiteld ‘de vele gezichten van onze zon’. De zon lijkt op het eerste gezicht een wat saaie ster, wat voor het leven hier op aarde waarschijnlijk alleen maar gunstig is. Toch ondergaat onze zon veel veranderlijke verschijnselen, maar gelukkig hebben wij daar niet zo’n last van. Tegelijk is de zon ook de bron van energie die het leven hier op aarde mogelijk maakt. Deze voordracht geeft een inleiding in de zon: hoe hij er uit ziet, hoe hij van binnen in elkaar zit, hoe hij geboren is en ooit aan zijn eind zal komen. Ook komen zonsverduisteringen uitgebreid aan bod.

Edwin Mathlener studeerde sterrenkunde in Utrecht van 1982 tot 1988. Naast zijn werk voor een grote wetenschappelijke uitgeverij is hij altijd actief geweest met het organiseren van sterrenkundige activiteiten en het populariseren van sterrenkunde. Vanaf eind 2009 tot eind 2013 werkte hij volledig voor ‘De Koepel’ in Utrecht, totdat die organisatie haar activiteiten moest beëindigen. Hij maakte 25 jaar deel uit van de redactie van het sterrenkundemagazine Zenit, waarvan twee perioden als hoofdredacteur, werkte mee aan de Sterrengids en is nu nog actief voor de jaarlijkse uitgave Sterren & Planeten. Hij is vrijwilliger bij Sonnenborgh en sinds 2022 is hij voorzitter van de Werkgroep Maan & Planeten. De zaal is open om 19.30 uur en de lezing begint om 20.0 uur.

Vrijdag 29 November lezing over Dreiging uit de ruimte

Foto: Meteorcrater in Arizona, USA.

Op vrijdag 29 November houdt Robert Wielinga een lezing bij Huygens over ‘Dreiging uit de ruimte’. Meteorieten zijn de overblijfselen van kleine of grotere stukken ruimtepuin. Bijna altijd zijn dat brokstukken die zijn losgekomen bij de botsing van planetoïden. In de aardse dampkring veroorzaken ze een helder lichtverschijnsel, wat we een vuurbol noemen. De meteorieten die de aarde bereiken vertellen ons meer over de vorming van ons zonnestelsel en van (kleine) planeten. Er zijn ook stukken van de Maan en Mars op aarde gevonden, de Nederlandse meteoriet van Ellemeet kwam van Vesta. Hoe komen ze op aarde, wat is hun samenstelling en welke verassende conclusies kunnen er worden getrokken?
Inslagen zijn niet zonder risico’s, zoals we op 15 februari 2013 in het Russische Chelyabinsk hebben kunnen zien. Wat zijn precies de risico’s en kunnen we ons tegen grote inslagen beschermen? Deze lezing zal ook worden geïllustreerd aan de hand van een verzameling kleine meteorieten.

Robert Wielinga (1962) is al sinds zijn 10e verzot op het heelal. Hij is docent Natuurkunde in Utrecht en actief voor de sterrenwacht Sonnenborgh en voor de Sterrenkundige Kring Minnaert (afdeling van de KNVWS) in die stad. Hij was medeoprichter en bestuurslid van de European Association for Astronomy Education (EAAE). Voor zijn verdienste voor sterrenkunde-educatie en -popularisatie is de planetoïde 12644 Robertwielinga naar hem vernoemd.

De lezing begint om 20:00, zaal open 19:30.